Beroepsaansprakelijkheids zzp (257)

Definieer beroepsaansprakelijkheid voor een zzp’er

Beroepsaansprakelijkheid bij een zzp’er is aansprakelijkheid voor schade die ontstaat doordat je je beroep of dienst niet goed uitvoert. Het gaat dus niet alleen om “een fout”, maar om een fout die samenhangt met de professionele opdracht: je handelt of levert iets op een manier die redelijkerwijs niet verwacht mag worden bij vergelijkbare dienstverlening.

Wat je vooral moet begrijpen is het onderscheid tussen:

• schade door een beroepsfout (typisch: advies, uitvoering, ontwerp, planning, rapportage, begeleiding), en
• schade die voortkomt uit heel iets anders (bijvoorbeeld enkel materiële schade zonder professionele fout, of schade die niet is terug te voeren op jouw beroepshandeling).

Daarnaast draait beroepsaansprakelijkheid om de vraag of er een causaal verband is tussen jouw handelen of nalaten en de schade, en of die schade aantoonbaar is.

Een eenvoudig model: fout, toerekenbaarheid, schade en verband

Je kunt beroepsaansprakelijkheid in vier controlepunten bekijken:

1. Beroepshandeling: was er een concrete opdracht of professionele activiteit?
2. Fout of tekortkoming: is er sprake van onzorgvuldigheid, een misser, verkeerde toepassing van afspraken/kennis, of een gemiste verplichting binnen de opdracht?
3. Toerekenbaarheid: kun je die fout in redelijkheid aangerekend krijgen (bijvoorbeeld door hoe je hebt gewerkt of gepland)?
4. Schade en causaliteit: bestaat er vermogensschade, en is het aannemelijk dat die is veroorzaakt door die beroepsfout?

Als één van deze onderdelen ontbreekt (bijvoorbeeld geen aantoonbare schade of geen verband met jouw handelen), wordt de claim vaak moeilijker.

Waar het kan afwijken: uitzonderingen en vergelijkingen

In de praktijk spelen twee soorten variatie:

1) Het gaat om de aard van de fout Niet elke ontevredenheid van een opdrachtgever is automatisch een beroepsfout. Er is meestal een kwaliteits- en verwachtingscomponent: wat was redelijkerwijs te verwachten van een professionele dienstverlener in jouw rol?

2) Het gaat om de aard van de schade Beroepsaansprakelijkheid wordt vooral gebruikt voor vermogensschade die voortkomt uit een fout in de dienstverlening. Schade die niet past binnen dat soort schadebeeld kan minder goed “meelopen”.

Verder is het nuttig om beroepsaansprakelijkheid te vergelijken met bedrijfsaansprakelijkheid. Bedrijfsaansprakelijkheid ziet doorgaans op schade door doen of nalaten in de bedrijfsuitoefening (vaak met een andere insteek, zoals gebeurtenissen rond personen of zaken). Door die twee soorten aansprakelijkheid uit elkaar te houden, kun je voorkomen dat je risico’s mengt.

Toepassen op je eigen situatie: check

Om beroepsaansprakelijkheid (en de gevolgen daarvan) goed te plaatsen voor jouw zzp-situatie, kun je feitelijk controleren:

• Welke professionele dienst leverde je en welke concrete resultaten/werkzaamheden horen daarbij?
• Waar zit de mogelijke fout: in inhoud, uitvoering, communicatie, planning, of in het niet (tijdig) opvolgen van signalen?
• Wat is de gestelde schade: is die vermogensgericht en kan die worden onderbouwd?
• Welke link wordt gelegd tussen jouw handelen en de schade: wat zegt de ander, en klopt dat inhoudelijk met de opdracht?

Als je dit helder maakt, kun je ook beter beoordelen welke discussiepunten belangrijk zijn bij een eventuele claim. Houd daarbij rekening met onzekerheid: zonder dossier en feiten kun je niet met zekerheid vaststellen of aansprakelijkheid daadwerkelijk wordt aangenomen.

Tot slot: deze uitleg is algemeen. De exacte uitkomst hangt altijd af van de feiten, de formuleringen in opdracht/voorwaarden en de manier waarop een fout en schade concreet worden onderbouwd.