Beroepsaansprakelijkheids zzp (270)

Definitie: wat bedoelen we met beroepsaansprakelijkheid voor zzp’ers?

Beroepsaansprakelijkheid voor een zzp’er betekent dat u aansprakelijk kunt worden gesteld voor schade die een opdrachtgever lijdt door een fout in uw dienstverlening. Denk aan een beroepsfout, onjuist of onvolledig advies, een gemiste verplichting of een andere vorm van nalatigheid tijdens het uitvoeren van uw werkzaamheden. Het gaat dus niet om “elke fout”, maar om schade die samenhangt met uw professionele handelen binnen het kader van uw opdracht.

Wanneer wordt het concreet een aansprakelijkheidsvraag?

In de praktijk ontstaat beroepsaansprakelijkheid meestal wanneer:

een opdrachtgever stelt dat de geleverde dienst niet voldeed aan de verwachtingen op basis van de opdracht;
er vervolgens schadeclaim(s) volgen (bijvoorbeeld herstelkosten, vertraging, of financiële verliezen van de opdrachtgever);
u betwist of erkent dat er sprake is van een fout en of die fout tot de schade heeft geleid.

Hoe werkt beroepsaansprakelijkheid in de keten van claim tot beoordeling?

Een aansprakelijkheidskwestie volgt vaak een logisch verloop. Het helpt om dat model te begrijpen, omdat de beoordeling vrijwel altijd draait om dezelfde kernpunten.

1) Er moet sprake zijn van een fout of tekortkoming

De opdrachtgever stelt dat uw handelen of nalaten niet passend was. Dat kan gaan om inhoudelijke onjuistheden, fouten in een werkwijze, of het niet nakomen van wat redelijkerwijs van u verwacht mocht worden.

2) Er moet een causaal verband zijn

Niet alleen de fout telt: er moet ook een verband bestaan tussen uw handelen en de schade. Als de schade ook zonder de vermeende fout zou zijn ontstaan, wordt het verhaal meestal lastiger.

3) Er moet aantoonbare schade zijn

Ten slotte moet duidelijk zijn welke schade er is en hoe die is opgebouwd. Soms gaat het om directe kosten; soms om gevolgschade. De manier waarop schade wordt onderbouwd, beïnvloedt hoe soepel (of moeizaam) een claim wordt beoordeeld.

Afbakening en uitzonderingen: wat bepaalt of dekking of aansprakelijkheid “wel/niet” aan de orde is?

Belangrijk is het verschil tussen aansprakelijkheid in juridische zin en dekking onder een (mogelijke) verzekering. Zelfs als u aansprakelijk zou kunnen zijn, kan een specifieke regeling of verzekering beperkt zijn door voorwaarden.

Werkzaamheden en scope

Beroepsaansprakelijkheid speelt meestal binnen het gebied waarin u zich als zzp’er profileert en de opdracht feitelijk valt. Als een claim voortkomt uit activiteiten die buiten uw beroepsmatige scope liggen, kan dat invloed hebben.

Soort schade

De behandeling verschilt vaak per type schade (bijvoorbeeld vermogensschade door een fout versus schade die niet uit uw dienstverlening voortvloeit). Sommige typen schade kunnen anders worden beoordeeld dan u verwacht.

Voorwaarden en uitsluitingen

Veel hangt af van uitsluitingen in voorwaarden en van bepalingen over bijvoorbeeld:

de periode waarin de fout zou zijn gemaakt versus wanneer de claim wordt ingediend;
situaties die niet als “beroepsfout” worden aangemerkt;
omstandigheden die buiten het verzekerd karakter vallen.

Omdat voorwaarden per situatie kunnen afwijken, is het niet verstandig om te veronderstellen dat “beroepsaansprakelijkheid” automatisch alles omvat wat een opdrachtgever als schade aanmerkt. Kijk daarom altijd naar de concrete bewoordingen in uw eigen polisvoorwaarden of contractuele afspraken.

Controlepunten voor zzp’ers: zo plaatst u beroepsaansprakelijkheid in uw eigen situatie

Gebruik onderstaande controlepunten om het onderwerp goed te kaderen, zonder aannames.

Welke beroepsactiviteiten voert u uit en welke daarvan raken de mogelijke claim?
Wat is de vermeende fout? Formuleer het zo concreet mogelijk (handeling/nalaten, datum/periode, opdrachtonderdeel).
Welke schade wordt gesteld? Verzamel summier welke kosten of gevolgen de opdrachtgever noemt en waarom.
Welk verband wordt gelegd tussen uw handelen en de schade? Is dat logisch en onderbouwd?
Welke contract- en polisvoorwaarden zijn relevant voor reikwijdte, uitzonderingen en procedure?

Niet te negeren onzekerheid

Zonder specifieke polis of exacte feiten blijft onduidelijk wat in een concreet geval wel of niet gedekt is, of hoe sterk het causaal verband is. De kern is daarom: bepaal eerst de feiten van fout–schade–verband en leg daarna naast de voorwaarden.